Phát hiện sớm ung thư môi có ý nghĩa quan trọng trong việc điều trị và tiên lượng bệnh. Hãy cùng tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây.
Ung thư môi là gì?
Ung thư môi là sự phát triển ác tính của các tế bào tại da môi, tạo nên các tổn thương hoặc khối u.
- Có thể xuất hiện ở môi trên hoặc môi dưới, nhưng thường gặp nhất là ung thư môi dưới.
- Hầu hết các trường hợp thuộc ung thư biểu mô tế bào vảy (Squamous Cell Carcinoma) – loại ung thư có nguồn gốc từ tế bào vảy ở niêm mạc môi.
- Bệnh được xếp vào nhóm ung thư đầu cổ, cùng với ung thư khoang miệng, lưỡi, hầu họng.
Triệu chứng ung thư môi
Ung thư môi có thể nhận biết ngay từ giai đoạn sớm vì tổn thương xuất hiện trên bề mặt môi. Tuy nhiên, nhiều người dễ nhầm lẫn với nhiệt miệng, viêm loét thông thường.
Các dấu hiệu cảnh báo gồm:
- Vết loét khó lành: tồn tại lâu ngày, có thể chảy máu, đóng vảy.
- Khối u ở môi hoặc miệng: sờ thấy cứng, kèm cảm giác đau hoặc tê.
- Thay đổi màu sắc môi: môi nhợt nhạt, sạm đen, bề mặt dày, thô ráp, xơ cứng.
- Đau, ngứa, tê môi bất thường.
- Sưng hàm, lung lay hoặc rụng răng bất thường.
- Hạch cổ sưng to, cứng, ít di động: dấu hiệu di căn hạch.
- Sụt cân, chán ăn, khó nuốt: khi khối u phát triển lớn.
Nguyên nhân gây ung thư môi
Nguyên nhân chính xác chưa được xác định. Tuy nhiên, sự đột biến DNA tại tế bào môi dẫn đến hình thành khối u ác tính.
Các yếu tố nguy cơ làm tăng khả năng mắc bệnh:
- Hút thuốc lá, xì gà, thuốc lào, nhai thuốc lá.
- Uống rượu thường xuyên.
- Tiếp xúc nhiều với ánh nắng mặt trời hoặc đèn chiếu tia UV (giường tắm nắng).
- Da sáng màu, dễ bắt nắng.
- Nam giới trên 40 tuổi.
- Nhiễm HPV.
- Tiền sử gia đình mắc ung thư đầu cổ.
Đặc biệt, nguy cơ tăng cao ở người vừa hút thuốc vừa uống rượu.
Chẩn đoán ung thư môi
Để chẩn đoán chính xác, bác sĩ sẽ tiến hành:
- Khám lâm sàng: quan sát môi, khoang miệng, sờ hạch cổ.
- Sinh thiết tổn thương: xác định tế bào ung thư.
- Chẩn đoán hình ảnh:
- Chụp CT, MRI, PET/CT để đánh giá mức độ xâm lấn, di căn.
- X-quang ngực để kiểm tra di căn phổi.
- Xét nghiệm máu, nội soi hỗ trợ đánh giá tình trạng toàn thân.
Điều trị ung thư môi
Phác đồ điều trị phụ thuộc giai đoạn, vị trí khối u và thể trạng bệnh nhân.
Phẫu thuật
- Cắt bỏ khối u kèm rìa mô lành xung quanh.
- Tái tạo môi bằng phẫu thuật thẩm mỹ để đảm bảo chức năng và thẩm mỹ.
Xạ trị
- Dùng tia X hoặc proton tiêu diệt tế bào ung thư.
- Có thể áp dụng đơn lẻ, sau phẫu thuật hoặc kết hợp hóa trị.
- Trong một số trường hợp, sử dụng cận xạ trị (brachytherapy) – đưa nguồn phóng xạ trực tiếp vào môi.
Hóa trị
- Dùng thuốc hóa chất toàn thân để tiêu diệt tế bào ung thư.
- Thường phối hợp với xạ trị.
Điều trị nhắm trúng đích
- Tác động vào điểm yếu phân tử của tế bào ung thư, ngăn chặn chúng phát triển.
Liệu pháp miễn dịch
- Tăng cường khả năng của hệ miễn dịch nhận diện và tiêu diệt tế bào ung thư.
- Áp dụng cho bệnh nhân giai đoạn muộn, kháng trị.
Phòng ngừa ung thư môi
Bạn có thể giảm nguy cơ mắc bệnh bằng cách:
- Không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia.
- Bảo vệ môi khỏi ánh nắng: dùng son dưỡng môi có chỉ số chống nắng (SPF).
- Hạn chế tắm nắng nhân tạo.
- Khám răng miệng định kỳ, vì nhiều ca ung thư môi được phát hiện lần đầu qua khám nha khoa.
- Ăn uống lành mạnh, bổ sung vitamin A, C, E để tăng sức đề kháng cho niêm mạc miệng.
Ung thư môi là bệnh hiếm gặp nhưng nguy hiểm nếu phát hiện muộn. Nhận biết sớm các dấu hiệu như loét môi lâu ngày không lành, khối u bất thường, thay đổi màu môi sẽ giúp điều trị hiệu quả hơn.
👉 Chủ động phòng ngừa bằng cách bỏ thuốc lá, hạn chế rượu, bảo vệ môi trước ánh nắng và khám nha khoa định kỳ chính là chìa khóa giúp giảm nguy cơ mắc bệnh.
Nguồn: Tổng hợp
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Độc giả nên tham khảo ý kiến bác sĩ, dược sĩ hoặc chuyên gia y tế để được tư vấn cụ thể và chính xác nhất.
