Dị vật trong tai là gì?
Triệu chứng
Khi có dị vật trong tai, người bệnh thường xuất hiện nhiều biểu hiện khác nhau. Dấu hiệu thường gặp nhất là cảm giác đau tai do dị vật cọ xát vào thành ống tai hoặc chèn ép lên màng nhĩ. Ngoài ra, việc nghe kém, ù tai hoặc có cảm giác nặng tai cũng rất phổ biến vì dị vật làm cản trở đường dẫn âm thanh. Một số trường hợp người bệnh còn cảm thấy ngứa ngáy, khó chịu kéo dài hoặc có cảm giác như có vật đang di chuyển trong tai, đặc biệt khi dị vật là côn trùng còn sống. Trong những tình huống nặng hơn, người bệnh có thể bị chảy máu, chảy dịch tai do tổn thương niêm mạc, thậm chí kèm theo chóng mặt và buồn nôn nếu dị vật tác động mạnh đến màng nhĩ.
Nguyên nhân
Nguyên nhân gây ra tình trạng dị vật trong tai rất đa dạng. Ở trẻ nhỏ, phần lớn trường hợp là do các bé tự cho hạt, viên bi hoặc đồ chơi nhỏ vào tai khi đang nghịch. Một số người có thể bị côn trùng chui vào tai trong lúc ngủ, nhất là ở những nơi nhiều muỗi, kiến hoặc gián. Việc vệ sinh tai không đúng cách cũng là nguyên nhân phổ biến, chẳng hạn khi dùng bông ngoáy tai nhưng đầu bông gãy và kẹt lại bên trong. Ngoài ra, tai nạn sinh hoạt như mảnh nhựa, bụi nhỏ hoặc kim loại vô tình rơi vào tai cũng có thể gây nên tình trạng này.
Đối tượng nguy cơ
Dị vật trong tai có thể gặp ở bất kỳ ai nhưng phổ biến nhất là trẻ em do tính tò mò và chưa ý thức được hậu quả. Người bị rối loạn tâm thần hoặc có vấn đề trí tuệ cũng dễ mắc phải. Ngoài ra, những người sống trong môi trường nhiều côn trùng, bụi bẩn hoặc làm việc trong điều kiện dễ tiếp xúc với vật nhỏ li ti cũng có nguy cơ cao hơn bình thường.
Chẩn đoán
Để chẩn đoán, bác sĩ thường tiến hành khám tai mũi họng bằng đèn soi hoặc dụng cụ chuyên dụng để quan sát trực tiếp bên trong ống tai. Trong nhiều trường hợp, nội soi tai được thực hiện nhằm đánh giá rõ ràng vị trí dị vật, kích thước cũng như mức độ tổn thương mà nó gây ra cho màng nhĩ. Nếu nghi ngờ dị vật là kim loại hoặc mảnh xương, bác sĩ có thể chỉ định chụp X-quang. Tuy nhiên, một số dị vật như gỗ hoặc nhựa lại khó nhìn thấy trên phim chụp, nên phương pháp nội soi vẫn là cách chính xác và hữu hiệu nhất.
Phòng ngừa
Để hạn chế nguy cơ, cha mẹ cần chú ý không cho trẻ chơi với các đồ vật nhỏ dễ bỏ vào tai và nên quan sát trẻ thường xuyên. Người lớn không nên có thói quen ngoáy tai sâu bằng tăm bông hay các vật nhọn vì dễ khiến dị vật mắc kẹt hoặc gây tổn thương. Việc ngủ có màn là cách đơn giản giúp tránh côn trùng chui vào tai, đồng thời việc giữ vệ sinh tai mũi họng sạch sẽ cũng giúp hạn chế các biến chứng nếu không may có dị vật.
Điều trị
Xử trí dị vật trong tai cần cẩn trọng, bởi nếu thực hiện sai cách có thể khiến dị vật đi sâu hơn và gây tổn thương màng nhĩ. Trong trường hợp dị vật ở sát ngoài và dễ quan sát, có thể gắp ra bằng nhíp một cách nhẹ nhàng. Nếu dị vật có kích thước nhỏ và trơn, người bệnh có thể thử nghiêng đầu để dị vật tự rơi ra nhờ trọng lực. Khi dị vật là côn trùng còn sống, có thể nhỏ vài giọt dầu khoáng hoặc dầu ô liu để làm chết côn trùng, sau đó đến cơ sở y tế để được lấy ra an toàn. Với trẻ nhỏ, tuyệt đối không tự ý xử lý tại nhà mà nên đưa đến bác sĩ chuyên khoa để tránh làm thủng màng nhĩ hoặc gây viêm nhiễm.
Trong những trường hợp dị vật nằm sâu hoặc gây viêm, bác sĩ sẽ sử dụng các phương pháp chuyên dụng như hút dị vật, rửa tai bằng nước muối sinh lý nếu màng nhĩ còn nguyên vẹn. Hiếm gặp hơn, phẫu thuật tai có thể được chỉ định nếu dị vật kẹt lâu ngày, gây biến chứng hoặc không thể lấy ra bằng cách thông thường.
Dị vật trong tai nhìn chung không quá nguy hiểm nếu được xử trí kịp thời và đúng cách. Tuy nhiên, việc tự ý lấy tại nhà bằng các dụng cụ không phù hợp có thể để lại hậu quả nghiêm trọng như thủng màng nhĩ, viêm tai giữa hoặc thậm chí mất thính lực vĩnh viễn. Do đó, khi phát hiện dấu hiệu bất thường, người bệnh nên nhanh chóng đến cơ sở y tế để được thăm khám và xử trí an toàn.
Nguồn: Tổng hợp
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Độc giả nên tham khảo ý kiến bác sĩ, dược sĩ hoặc chuyên gia y tế để được tư vấn cụ thể và chính xác nhất.
