Bàng quang tăng hoạt hay còn gọi là bàng quang hoạt động quá mức (Overactive Bladder – OAB) là tình trạng co bóp không đúng lúc của bàng quang, khiến người bệnh thường xuyên có cảm giác muốn đi tiểu đột ngột, khó kiểm soát. Người mắc bệnh có thể bị tiểu gấp, tiểu nhiều lần cả ngày lẫn đêm, kèm hoặc không kèm tiểu són.
Nếu tổng số lần đi tiểu vượt quá 8 lần mỗi ngày hoặc hơn 2 lần vào ban đêm, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo bàng quang tăng hoạt. Hiện nay, hàng triệu người trên thế giới đang gặp tình trạng này nhưng hơn một nửa trong số đó âm thầm chịu đựng nhiều tháng, thậm chí nhiều năm vì tâm lý e ngại, không muốn đi khám.
Triệu chứng bàng quang tăng hoạt
Biểu hiện phổ biến nhất là tiểu gấp – cảm giác đột ngột muốn đi tiểu ngay lập tức, không thể nhịn. Một số người bệnh còn bị són tiểu ngay sau cơn tiểu gấp.
Ngoài ra, bệnh nhân thường tiểu nhiều lần trong ngày (trên 8 lần từ lúc thức dậy đến khi đi ngủ) và tiểu đêm từ một lần trở lên. Tiểu đêm nhiều gây khó ngủ trở lại, làm giảm chất lượng cuộc sống và ảnh hưởng sức khỏe lâu dài.
Nguyên nhân gây bệnh
Bàng quang tăng hoạt có thể do nhiều nguyên nhân, trong đó phổ biến là nhiễm trùng đường tiết niệu, sỏi bàng quang, bất thường cấu trúc bàng quang, hoặc sử dụng quá nhiều đồ uống lợi tiểu như rượu, bia, cà phê.
Một số trường hợp xảy ra khi uống quá nhiều nước, dùng thuốc lợi tiểu, hoặc thảo dược có tính lợi tiểu như râu ngô, rễ cỏ tranh. Rượu, caffeine và các chất kích thích khác cũng có thể gây kích ứng bàng quang, dẫn đến co bóp bất thường.
Đối tượng nguy cơ
Những người dùng thuốc lợi tiểu, tiêu thụ nhiều caffeine hoặc rượu bia, người cao tuổi bị suy giảm chức năng thần kinh kiểm soát bàng quang đều có nguy cơ cao.
Phụ nữ, đặc biệt là người mang thai nhiều lần, có tỷ lệ mắc bệnh cao hơn nam giới. Bệnh nhân mắc các bệnh lý thần kinh như Parkinson, đột quỵ hoặc các bệnh đường tiết niệu như sỏi bàng quang, phì đại tuyến tiền liệt cũng dễ gặp tình trạng này.
Ngoài ra, người gặp khó khăn khi di chuyển, không kịp vào nhà vệ sinh khi bàng quang đầy, cũng thuộc nhóm dễ mắc bệnh.
Chẩn đoán
Bác sĩ sẽ chẩn đoán dựa trên triệu chứng tiểu gấp kèm ít nhất một trong các dấu hiệu: tiểu nhiều lần, tiểu đêm hoặc tiểu không kiểm soát.
Trước khi kết luận, cần loại trừ các nguyên nhân khác như nhiễm trùng tiểu, đái tháo đường, suy tim, bệnh thần kinh hoặc tác dụng phụ của thuốc. Các xét nghiệm thường được sử dụng gồm xét nghiệm nước tiểu, siêu âm bàng quang để đo lượng nước tiểu tồn đọng sau khi đi tiểu, soi bàng quang hoặc đo niệu động học nếu cần.
Phòng ngừa bệnh bàng quang tăng hoạt
Xây dựng lối sống lành mạnh giúp giảm nguy cơ mắc bệnh. Nên duy trì cân nặng hợp lý, tập thể dục thường xuyên, hạn chế cà phê, rượu bia và bỏ thuốc lá.
Kiểm soát tốt các bệnh mạn tính, tập bài tập Kegel để tăng sức mạnh cơ sàn chậu, đồng thời hình thành thói quen đi tiểu đúng giờ sẽ giúp bàng quang hoạt động ổn định hơn.
Điều trị bàng quang tăng hoạt
Điều trị gồm thay đổi lối sống, dùng thuốc hoặc can thiệp thủ thuật tùy mức độ bệnh.
Điều trị nội khoa được áp dụng phổ biến, bác sĩ sẽ kê thuốc phù hợp với tình trạng từng người. Nếu nguyên nhân là thể tích bàng quang nhỏ hoặc độ giãn kém, có thể xem xét phẫu thuật mở rộng bàng quang, tuy nhiên cần cân nhắc kỹ.
Một số trường hợp được áp dụng kích thích thần kinh để gửi tín hiệu giúp bàng quang hoạt động bình thường hơn. Song song đó, người bệnh cần hạn chế đồ uống kích thích bàng quang, bổ sung nhiều chất xơ, tập trì hoãn tiểu và duy trì thói quen đi tiểu khoa học.
Bàng quang tăng hoạt có triệu chứng dễ nhầm với bệnh đường tiết niệu khác. Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường, người bệnh nên đi khám sớm để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống.
Nguồn: Tổng hợp
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Độc giả nên tham khảo ý kiến bác sĩ, dược sĩ hoặc chuyên gia y tế để được tư vấn cụ thể và chính xác nhất.
