Viêm phúc mạc là gì?
Bệnh thường xảy ra khi vi khuẩn hoặc nấm xâm nhập vào khoang bụng thông qua lỗ thủng ở ống tiêu hóa (như vỡ ruột thừa, thủng dạ dày, viêm túi thừa, vỡ ruột kết,…).
Nếu không điều trị sớm, viêm phúc mạc có thể dẫn đến nhiễm trùng huyết, sốc nhiễm khuẩn và nhiều biến chứng nguy hiểm khác.
Triệu chứng viêm phúc mạc thường gặp
Người mắc viêm phúc mạc thường xuất hiện các triệu chứng cấp tính, bao gồm:
- Đau bụng dữ dội, lan khắp vùng bụng và tăng khi cử động.
- Bụng trướng, thành bụng co cứng, đau nhiều khi sờ.
- Buồn nôn, nôn khan liên tục.
- Bí trung tiện, đại tiện.
- Sốt cao 39 – 40°C, môi khô, lưỡi bẩn.
- Mắt trũng, thâm quầng, khát nước nhiều.
- Lượng nước tiểu giảm, dấu hiệu mất nước rõ rệt.
👉 Nếu gặp các dấu hiệu trên, bệnh nhân cần đến bệnh viện ngay lập tức để được chẩn đoán và xử lý kịp thời.
Nguyên nhân gây viêm phúc mạc
Nguyên nhân chủ yếu của viêm phúc mạc là nhiễm khuẩn ổ bụng, thường bắt nguồn từ:
- Thủng dạ dày, ruột thừa hoặc ruột kết – tạo điều kiện cho vi khuẩn tràn vào khoang bụng.
- Phẫu thuật vùng bụng hoặc các thủ thuật y khoa như đặt ống dẫn lưu, nội soi, lọc màng bụng.
- Viêm tụy, viêm túi thừa – khi ổ viêm lan ra ngoài tạng.
- Xơ gan – khiến dịch cổ trướng trong ổ bụng dễ bị nhiễm khuẩn.
- Chấn thương vùng bụng – làm rách các tạng hoặc đưa vi khuẩn vào ổ bụng.
Đối tượng có nguy cơ cao bị viêm phúc mạc
Một số nhóm đối tượng có nguy cơ mắc bệnh cao hơn gồm:
- Người đang lọc máu qua màng bụng (thẩm phân phúc mạc).
- Người mắc bệnh tiêu hóa mạn tính như viêm ruột thừa, loét dạ dày, viêm tụy, xơ gan, bệnh Crohn.
- Người có tiền sử viêm phúc mạc tái phát.
- Người bị suy giảm miễn dịch hoặc dinh dưỡng kém.
Chẩn đoán viêm phúc mạc
Bác sĩ sẽ thực hiện các phương pháp chẩn đoán sau:
- Khám lâm sàng: Đánh giá mức độ đau, trướng bụng, phản ứng co cứng thành bụng.
- Xét nghiệm máu: Kiểm tra số lượng bạch cầu, CRP để phát hiện tình trạng viêm.
- Xét nghiệm dịch màng bụng: Phân tích mẫu dịch để xác định loại vi khuẩn gây bệnh.
- Chẩn đoán hình ảnh: Chụp X-quang, siêu âm, CT ổ bụng để phát hiện ổ thủng, áp xe hoặc dịch ổ bụng.
Cách điều trị viêm phúc mạc
Điều trị nội khoa
- Dùng kháng sinh phổ rộng (Cephalosporin, Carbapenem, Metronidazole...) để tiêu diệt vi khuẩn.
- Truyền dịch, điện giải, thở oxy giúp hồi sức cho người bệnh.
- Giảm đau, hạ sốt, nuôi dưỡng qua đường tĩnh mạch khi cần thiết.
Điều trị ngoại khoa
- Phẫu thuật dẫn lưu ổ áp xe hoặc loại bỏ mô hoại tử.
- Xử lý nguyên nhân gây thủng tạng (vá dạ dày, cắt ruột thừa, khâu ruột,...).
- Làm sạch ổ bụng để loại bỏ dịch mủ và ngăn ngừa tái nhiễm khuẩn.
Việc điều trị cần thực hiện khẩn cấp tại cơ sở y tế có chuyên khoa ngoại tổng quát để đảm bảo an toàn và hiệu quả.
Cách phòng ngừa viêm phúc mạc
Đặc biệt với những người đang lọc màng bụng hoặc có bệnh gan mạn tính, cần tuân thủ các nguyên tắc sau:
- Rửa tay kỹ bằng xà phòng sát khuẩn trước khi thao tác y tế.
- Làm sạch vùng da quanh ống dẫn lưu bằng dung dịch khử trùng mỗi ngày.
- Đeo khẩu trang khi thực hiện các thủ thuật.
- Thực hiện lọc màng bụng trong môi trường sạch, cách ly.
- Không nuôi thú cưng trong khu vực sinh hoạt.
- Báo ngay cho bác sĩ nếu có dấu hiệu dịch lọc đục hoặc đau bụng bất thường.
Viêm phúc mạc là một bệnh lý nguy hiểm và cần được cấp cứu kịp thời. Nhận biết sớm các dấu hiệu như đau bụng dữ dội, sốt cao, nôn ói, bụng trướng sẽ giúp người bệnh được điều trị đúng lúc, giảm nguy cơ biến chứng và tử vong.
Việc duy trì vệ sinh cá nhân, tuân thủ hướng dẫn y tế và khám sức khỏe định kỳ là biện pháp tốt nhất để phòng ngừa viêm phúc mạc.
Nếu xuất hiện các triệu chứng bất thường, hãy đến bệnh viện ngay để được chẩn đoán và điều trị an toàn.
Nguồn: Tổng hợp
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Độc giả nên tham khảo ý kiến bác sĩ, dược sĩ hoặc chuyên gia y tế để được tư vấn cụ thể và chính xác nhất.
